११ साउन, काठमाडौं ।
इजरायल र हमासबीचको युद्धले दुई वर्ष पुग्न लाग्दा गाजा क्षेत्र भोकमरीको चरम संकटमा पुगेको छ। युद्धको प्रत्यक्ष असरस्वरूप गाजावासीहरू, विशेषगरी बालबालिकाहरू, पेटभर खान पाउनबाट वञ्चित भएका छन्। इजरायली नाकाबन्दी र खाद्यान्न आपूर्तिमा कडाइका कारण गाजामा बालबालिकाहरू नुन चाटेर र पानी पिएर भोक मेट्न बाध्य छन्।

१२४ को ज्यान भोकमरीले लियो, तीमध्ये ८१ बालबालिका

स्थानीय सञ्चारकर्मीहरूले दिएको जानकारीअनुसार युद्ध सुरु भएको २२ महिनादेखि भोककै कारण १२४ जनाको मृत्यु भइसकेको छ। तीमध्ये ८१ जना बालबालिका छन्। जुलाई महिनामात्रै ४० जनाको मृत्यु भोकले भयो, जसमा १६ जना बालबालिका थिए।

बिस्कुटको मूल्य हजार नाघ्यो, नगद झिक्न कमिसन ४५ प्रतिशत

दैनिक जीवन अत्यन्त कठिन बन्दै गएको छ। गाजामा हाल ५० ग्रामको बिस्कुट एक हजार रुपैयाँभन्दा महँगोमा बिक्री भइरहेको छ। नगद अभाव तीव्र छ—नगद झिक्न ४५ प्रतिशतसम्म कमिसन तिर्नुपर्ने बाध्यता देखिएको छ। विदेशी पत्रकारहरूमाथि प्रवेश प्रतिबन्ध लागेकाले सबै रिपोर्ट स्थानीय सञ्चारकर्मीहरूबाट आइरहेका छन्।

“२१ महिनामा ३० किलो तौल घट्यो”—एक पत्रकारको पीडा

गाजामा रिपोर्ट गरिरहेका एक पत्रकार भन्छन्, “म दैनिक थकान, रिंगटा र कमजोरीसँग जुधिरहेको छु। मेरो तौल ३० किलोले घटेको छ।” यस्तो भौतिक क्षय गाजाका हजारौं नागरिकको साझा पीडा हो।

नासिर अस्पतालमा हवाई आक्रमण होइन, कुपोषण पीडित बालबालिका बढे

दक्षिण गाजाको सबैभन्दा ठूलो नासिर अस्पतालमा कार्यरत एक चिकित्सकका अनुसार युद्धको सुरुआती दिनहरूमा अस्पतालमा बढी घाइतेहरू हवाई आक्रमणबाट आउने गर्थे। तर अहिले, त्यही अस्पताल कुपोषणग्रस्त बालबालिकाहरूले भरिन थालेको छ।

एक तिहाइ जनसंख्या दिनदिनै भोकै बस्न बाध्य: संयुक्त राष्ट्रसंघ

संयुक्त राष्ट्रसंघले गाजाको एक तिहाइ जनसंख्या दिनमा एकचोटिमात्र खाना खान पाउने अवस्थासम्म पुगिसकेको जनाएको छ। यो अवस्था लामो समयसम्म रहँदा ठूलो मानवीय संकटमा रूपान्तरण भएको भन्दै अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले चासो देखाइरहेको छ।

हवाई सहायता सुरु, इजरायलले ‘मानवीय कोरिडोर’ खोल्ने

अन्तर्राष्ट्रिय दबाब बढेपछि इजरायली सेनाले गाजामा हवाईमार्गबाट सहायता पुर्‍याउन सुरु गरिसकेको छ। अमेरिकास्थित इजरायली राजदूत येचिएल लाइटरका अनुसार आइतबारदेखि मानवीय सहायता कोरिडोर खोल्ने तयारी गरिएको छ। इजरायलले यो कदम मानवीय अवस्थाका कारण चालेको जनाएको छ।

ट्रम्पको समर्थन र हमासविरुद्ध कडा कारबाहीको दबाब

अमेरिकाका पूर्वराष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले हमासलाई “मृत्युलाई निम्त्याउने संगठन” भन्दै आलोचना गरेका छन्। उनले इजरायललाई “हमासलाई पूर्ण रूपमा समाप्त पार्ने बेला आएको” प्रतिक्रिया दिएका छन्। यस्तो टिप्पणीले संघर्ष समाधान होइन, युद्धको झनै चर्को धार संकेत गरिरहेको विश्लेषकहरूको भनाइ छ।

इजरायली सेनामाथि लागूपदार्थ बाँडेको आरोप

गाजाको सरकारी मिडियाले हालै इजरायली सेनाले गाजावासीहरूलाई लगूपदार्थ खुवाउने षड्यन्त्र गरेको आरोप लगाएको छ। गाजा ह्युम्यानिटेरियन फाउन्डेसन (GHF) बाट बाँडिएको पीठोको बोरा भित्र अक्सिकोडोन नामक लागूपदार्थ भेटिएको दाबी गरिएको छ। GHF इजरायली सेनाको समर्थनमा सञ्चालित संस्था हो भने यसको सहयोग अमेरिकी स्रोतबाट हुने गरेको जनाइएको छ।

निष्कर्ष

गाजाको वर्तमान मानवीय अवस्था द्वन्द्वको पारम्परिक परिधि पार गरेर पूर्ण रूपमा ‘होलिस्टिक क्राइसिस’ मा रुपान्तरण भइरहेको छ—जहाँ भोक, कुपोषण, औषधिको अभाव र मानसिक संत्रासले जनजीवन तहसनहस बनाएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय सहायता र दबाबले तत्काल राहत दिलाउन सक्ला तर दीर्घकालीन समाधानका लागि राजनीतिक स्थायित्व अपरिहार्य देखिन्छ।